Язулар
Керәшен яшьләре берләшә07.12.2009
СМИ о нас / Татарстан
Яшьләр мәгарифтә милли-төбәк компонентын кире кайтару көрәшенә кушылырга җыена. Казанда керәшен яшьләренең I форумы уза. Анда Татарстан, Башкортстан, Удмуртия, Чиләбе өлкәсеннән 172 делегат катнаша.
Казанда үтә торган форумга Чиләбе өлкәсенең Ногайбәк районыннан килгән Наталья Ирмекеева 22 мең кеше яшәгән бөтен төбәкләренә бары тик бер генә этно-мәдәни юнәлештәге мәктәп булуын белдерде.
Мамадыш керәшеннәре делегаты Алена Смирнова да телне саклау иң зур проблема булып калуын ассызыклады. Мөнбәргә чыгып ул: “Тукайның “Туган тел” җырын кемнәр белә?” дип сорады.
“Залдагылар барсы да кул күтәрде. Тагын бер гади генә сорау. Арагызда берәр керәшен җырын тулаем белүчеләр бармы? Кызганычка каршы, куллар аз күтәрелде. Бу хәл - без эшләр өчен җирлек дип әйтәсе килә.
Шундый форумнар оештырып, киләчәк турында уйлыйбыз икән, тел турында сөйләшкәндә дә үзебезнең гимныбыз булырдай җырның сүзләрен белмибез. Шул ук “Безнең ил” җыры бар. Без аны һәрдаим ишетеп торабыз, Питрауга җыелганда да башкарабыз”, ди Смирнова.
Казан дәүләт университеты студенты, әлеге форумны оештыру комитеты рәисе Александр Долгов Татарстан хакимияте милли компонентны бетерүгә мөмкинлек бирмәс дигән карашта тора. Шулай да, ул керәшеннәрнең телен диалектлап-диалектлап булса да саклап калу ягында.
“Без төрле диалектта сөйләшәбез. Бакалы, Казан арты, Минзәлә диалектлары бар. Белүебезчә, Европада диалектларны саклау өчен кануннарга хәтле кабул ителгән. Дилектларны саклау өчен мәктәпләрдә этно-мәдәни сыйныфлар ачарга кирәк дип уйлыйм”, ди Долгов.
Долгов үзенең чыгышы вакытында керәшеннәрнең этник үзенчәлекләренә зур игътибар бирелгән Олы Шүрнәк авылындагы һәм Алабуга шәһәрендәге мәктәпләрне искә алды. Эш бит телнең татар теле, керәшен теле, я булмаса ногайбәк теле дип аталуында түгел, ә аларның сакланып калуында, дип тә өстәде ул.
Керәшен яшьләре үзара аралашмый түгел, аралаша. Аларның “В контакте” сәхифәсендә үзләренең форумы бар. Яңалыкларны да, булган хәлләрне дә шунда язалар. Тик 1500ләп кешенең бар сөйләшүләре дә туган телләрендә түгел, ә урыс телендә бара икән…
Татарстан керәшеннәрнең иҗтимагый оешмасы башлыгы, Татарстан Дәүләт шурасы депутаты Иван Егоров, делегатлар алдына чыгып керәшен хәрәкәтенә яңа көч килә, дип белдерде.
“Без бүген чыннан да тарихи вакыйгага җыелдык. Тарихыбызда бу форум, һичшиксез, зур урын алачак. Ул этник гореф-гадәтләребезне, мәдәниятебезне яңартуга, туган телебезне саклап калуга, яңа элемтәләр урнаштыруга, үз халкың белән горурлануга зур этәргеч булыр дип уйлыйм”, диде Егоров.
Керәшеннәр күпләп яшәгән урыннарга этник туризм булдыру зарурлыгын да, керәшен фольклорын даими җыеп тору әһәмиятен дә ассызыклый алар.
Керәшен яшьләре Казанда 2 көн эшли. Алар глобальләшү шартларында туган телне саклау һәм яшьләрдә милли үзаң булдыруда мәгълүмат чараларының өлеше, үзенчәлекләрне саклау юллары, керәшен гаиләләрендәге әхлак турында да сөйләштеләр. Шимбә көнне үзләренең оешмаларын булдыру турында карар чыгарачаклар.
04.12.2009
07.12.2010 13:01
http://etatar.ru/bloglar/lenar/38622
ТНВ нишлэп бер передача да керэшеннэргэ багышламый
12.12.2010 1:02
Евреи, 2000 лет,жили без своего государства,и сумели сохранить свой этнос ,а в нужный ,
подходящий момент ,взяли и создали, дружно создали, свой великий Израэль.
Сумеем ли мы татары ,сохранить свой этнос ,а в нужный момент взять и создать
свое государство ( необязательно на территории Татастана)
Судя потому что происходит в Татарстане, никого государства у нас небудет. Мы
татары просто ассимилируемся, как ,беспородные кролики.
Нам татарам , надо идти к евреем,становится на колени и чистить у них ,сапоги….
Может быть чистия сапоги у евреев ,мы татары поумнеем и избавимся от своего
колхозного менталитета . Я всех Татар призываю ,Татары идите к евреем ,
становитесь на колени , и чистите у них сапоги.Идите ,Пока не поздно,пока мы
неисчезли с лица земли……
13.12.2010 0:22
От Руссифакации до Ассимиляции - один шаг!